1864 වසරේදී ආරම්භ වූ ශ්රී සුමංගල ජාතික පාසල, "නිල්දණ්ඩාහින්න රජයේ පාසල" ලෙස මුලදී හැදින්වුණා. ඒ.ඩි. ඉෂෙඩ් සිරිවර්ධන මහතා විදුහල්පතිවරයා ලෙස පත්වුණු අතර, මුලදී එක ගොඩනැගිල්ලකින් සහ කුඩා ශිෂ්ය සංඛ්යාවකින් පාසල ක්රියාත්මක වුණා. පසුව පිරිමි හා ගැහැණු පාසල් ලෙස වෙන්වූවත්, නැවත මිශ්ර පාසලක් ලෙස එක්සත් විය.
අභිමානයක් වශයෙන්, අඹන් ඇල්ලේ ශ්රී සුමංගල නායක හිමියන්ගේ නාමය පාසලට උරුම වුණේ ඔහුගේ ආදි ශිෂ්යත්වය වෙනුවෙනි. මෙම උත්සාහය සඳහා ටී.බී.එම්. හේරත් මැතිතුමාගේ මහත් දායකත්වයක් පළ විය.
1982දී මධ්ය මහා විද්යාලයක්, 1993දී ජාතික පාසලක් ලෙස නම් විය. විද්යාලය නවීන ගොඩනැගිලි, විද්යාගාර, පුස්තකාල, පරිගණක මධ්යස්ථානය, නේවාසිකාගාර සහ තාක්ෂණික මධ්යස්ථාන වලින් සමන්විතය. ශිෂ්යයින් 2800 ක් පමණ සහ ගුරු මණ්ඩලය 100 ක් පමණ මෙහි ක්රියාත්මක වේ.
"නොනැවතී ඉදිරියට" යන තේමා පාඨය යටතේ, ශ්රී සුමංගල ජාතික පාසල මැදිමහල්ලේ විශිෂ්ටත්වය ලබාගත් කීර්තිමත් විද්යාලයක් වන බව අපි ආඩම්බරයෙන් කියා සිටින්නෙමු.
Sri Sumangala National College, Nildandahinna, Walapane
nildandahinna, Central 22280 Sri Lanka